2030ರ ವೇಳೆಗೆ ಭಾರತದ ಇ-ಕಾಮರ್ಸ್ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ 345 ಬಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್‌ಗೆ ಏರಿಕೆ: ವರದಿ

2030ರ ವೇಳೆಗೆ ಭಾರತದ ಇ-ಕಾಮರ್ಸ್ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ 345 ಬಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್‌ಗೆ ಏರಿಕೆ: ವರದಿ India’s E-commerce Market Set to Nearly Triple to USD 345 Billion by 2030: Report

ನವದೆಹಲಿ, ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2: ಭಾರತದ ಇ-ಕಾಮರ್ಸ್ ಕ್ಷೇತ್ರವು ಮುಂದಿನ ನಾಲ್ಕು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಭಾರಿ ವಿಸ್ತರಣೆಗೆ ಸಜ್ಜಾಗಿದ್ದು, 2024ರಲ್ಲಿ 125 ಬಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್‌ ಇದ್ದ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಗಾತ್ರವು 2030ರ ವೇಳೆಗೆ ಸುಮಾರು ಮೂರು ಪಟ್ಟು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ 345 ಬಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್‌ಗೆ ತಲುಪುವ ನಿರೀಕ್ಷೆಯಿದೆ ಎಂದು ಸಂಶೋಧನಾ ಸಲಹಾ ಸಂಸ್ಥೆ ಇನ್ಫಿಸಮ್ ವರದಿ ತಿಳಿಸಿದೆ.

2030ರವರೆಗೆ ಭಾರತದ ಇ-ಕಾಮರ್ಸ್ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯು ಶೇ.18.4ರ ಸಂಯುಕ್ತ ವಾರ್ಷಿಕ ಬೆಳವಣಿಗೆ ದರದಲ್ಲಿ (CAGR) ವೃದ್ಧಿಯಾಗುವ ನಿರೀಕ್ಷೆಯಿದೆ. ಆ ವೇಳೆಗೆ ಒಟ್ಟು ಚಿಲ್ಲರೆ ವೆಚ್ಚದಲ್ಲಿ ಆನ್‌ಲೈನ್ ವಾಣಿಜ್ಯವು ಶೇ.10-12ರಷ್ಟು ಪಾಲು ಹೊಂದುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದ್ದು, ಭಾರತದ ಜಿಡಿಪಿಗೆ ಸುಮಾರು ಶೇ.2.5ರಷ್ಟು ಕೊಡುಗೆ ನೀಡಲಿದೆ. ಅಲ್ಲದೆ, 420-440 ಮಿಲಿಯನ್ ಆನ್‌ಲೈನ್ ಗ್ರಾಹಕರನ್ನು ಹೊಂದುವ ನಿರೀಕ್ಷೆಯಿದೆ.

ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಬಿಸಿನೆಸ್-ಟು-ಕನ್ಸ್ಯೂಮರ್ (B2C) ಇ-ಕಾಮರ್ಸ್ ಕ್ಷೇತ್ರವು ಅತಿದೊಡ್ಡ ವಿಭಾಗವಾಗಿ ಮುಂದುವರಿಯಲಿದ್ದು, ಒಟ್ಟು ಇ-ರಿಟೇಲ್ ಗ್ರಾಸ್ ಮರ್ಚಂಡೈಸ್ ವ್ಯಾಲ್ಯೂ (GMV)ಯ ಸುಮಾರು ಮೂರನೇ ಎರಡರಷ್ಟು ಪಾಲು ಹೊಂದುವ ನಿರೀಕ್ಷೆಯಿದೆ.

ಕ್ವಿಕ್ ಕಾಮರ್ಸ್ ಭಾರತದ ಡಿಜಿಟಲ್ ವಾಣಿಜ್ಯ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿನ ಅತ್ಯಂತ ವೇಗವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುವ ವಿಭಾಗವಾಗಲಿದೆ. 2030ರ ವೇಳೆಗೆ ಈ ಕ್ಷೇತ್ರವು 65-70 ಬಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್‌ ಮೌಲ್ಯ ತಲುಪುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದ್ದು, ಮುಂದಿನ ಐದು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಇ-ರಿಟೇಲ್‌ನ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಬೆಳವಣಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಶೇ.45-50ರಷ್ಟು ಕೊಡುಗೆ ನೀಡಲಿದೆ ಎಂದು ವರದಿ ಅಂದಾಜಿಸಿದೆ.

ದೇಶದ ಡಾರ್ಕ್ ಸ್ಟೋರ್‌ಗಳ ಸಂಖ್ಯೆಯೂ ಗಣನೀಯವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಾಗುವ ನಿರೀಕ್ಷೆಯಿದೆ. 2025ರಲ್ಲಿ 2,525ರಷ್ಟಿದ್ದ ಡಾರ್ಕ್ ಸ್ಟೋರ್‌ಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ 2030ರ ವೇಳೆಗೆ ಸುಮಾರು 7,500ಕ್ಕೆ ಏರಿಕೆಯಾಗಬಹುದು.

ಕೃತಕ ಬುದ್ಧಿಮತ್ತೆ (AI) ಭಾರತದ ಡಿಜಿಟಲ್ ವಾಣಿಜ್ಯ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಮತ್ತೊಂದು ಪ್ರಮುಖ ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ಚಾಲಕವಾಗಲಿದೆ. 2030ರ ವೇಳೆಗೆ AI ಮತ್ತು ಯಂತ್ರ ಕಲಿಕೆ (Machine Learning) ಚಿಲ್ಲರೆ ವ್ಯಾಪಾರದ ಉತ್ಪಾದಕತೆಯನ್ನು ಶೇ.35-37ರಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಿಸಬಹುದು ಎಂದು ವರದಿ ತಿಳಿಸಿದೆ.

ಸಂಭಾಷಣಾ ವಾಣಿಜ್ಯ (Conversational Commerce), AI ಆಧಾರಿತ ಶಾಪಿಂಗ್ ಸಹಾಯಕರು, ವರ್ಚುವಲ್ ಟ್ರೈ-ಆನ್, ವೈಯಕ್ತಿಕಗೊಳಿಸಿದ ಉತ್ಪನ್ನ ಶಿಫಾರಸುಗಳು ಹಾಗೂ ಧ್ವನಿ ಆಧಾರಿತ ಖರೀದಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು ಗ್ರಾಹಕರು ಉತ್ಪನ್ನಗಳನ್ನು ಹುಡುಕುವ ಮತ್ತು ಖರೀದಿಸುವ ವಿಧಾನವನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸುವ ನಿರೀಕ್ಷೆಯಿದೆ.

ಭಾರತದ ಇ-ಕಾಮರ್ಸ್ ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ಮುಂದಿನ ಹಂತಕ್ಕೆ ಯುವ ಗ್ರಾಹಕರು ಹಾಗೂ ಪ್ರಮುಖ ಮಹಾನಗರಗಳ ಹೊರಗಿನ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳು ಪ್ರಮುಖ ಚಾಲಕಶಕ್ತಿಯಾಗಲಿವೆ. ಈಗಾಗಲೇ ಜನರೇಷನ್ Z ಗ್ರಾಹಕರು ಆನ್‌ಲೈನ್ ಖರೀದಿದಾರರಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ಮೂರನೇ ಒಂದು ಭಾಗದಷ್ಟಿದ್ದು, 2030ರ ವೇಳೆಗೆ ದೇಶದ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಡಿಜಿಟಲ್ ಖರ್ಚು ಮಾಡುವ ಗ್ರಾಹಕ ವರ್ಗವಾಗಿ ಹೊರಹೊಮ್ಮುವ ನಿರೀಕ್ಷೆಯಿದೆ.

ಹೊಸ ಡೈರೆಕ್ಟ್-ಟು-ಕನ್ಸ್ಯೂಮರ್ (D2C) ಆರ್ಡರ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಶೇ.66ರಷ್ಟು ಈಗ ಟಿಯರ್-2 ಮತ್ತು ಟಿಯರ್-3 ನಗರಗಳಿಂದ ಬರುತ್ತಿವೆ ಎಂದು ವರದಿ ತಿಳಿಸಿದೆ. 2030ರ ವೇಳೆಗೆ ಸುಮಾರು 150 ಮಿಲಿಯನ್ ಹೊಸ ಆನ್‌ಲೈನ್ ಗ್ರಾಹಕರು ಭಾರತದ ಡಿಜಿಟಲ್ ಆರ್ಥಿಕತೆಗೆ ಸೇರ್ಪಡೆಯಾಗುವ ನಿರೀಕ್ಷೆಯಿದ್ದು, ಇದರಿಂದ ಸ್ಥಳೀಯ ಭಾಷೆಯ ವಿಷಯಗಳು, ಕ್ರಿಯೇಟರ್ ಆಧಾರಿತ ವಾಣಿಜ್ಯ ಮತ್ತು ಸ್ಥಳೀಯ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳಿಗೆ ಹೊಂದಿಕೊಳ್ಳುವ ಶಾಪಿಂಗ್ ಅನುಭವಗಳಿಗೆ ಬೇಡಿಕೆ ಹೆಚ್ಚಾಗಲಿದೆ.

ಬಲವಾದ ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ನಿರೀಕ್ಷೆಯ ನಡುವೆಯೂ, ಇ-ಕಾಮರ್ಸ್ ಕಂಪನಿಗಳು ವಿಸ್ತರಣೆಯೊಂದಿಗೆ ಸುಸ್ಥಿರ ವ್ಯವಹಾರ ಮಾದರಿಗಳನ್ನು ಸಮತೋಲನಗೊಳಿಸಬೇಕಾಗಿದೆ ಎಂದು ವರದಿ ಎಚ್ಚರಿಸಿದೆ. ವಂಚನೆ, ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ವಾಪಸ್, ಬದಲಾಗುತ್ತಿರುವ ನಿಯಂತ್ರಣಾತ್ಮಕ ನಿಯಮಗಳು ಮತ್ತು ಲಾಭದಾಯಕತೆಯ ಮೇಲಿನ ಒತ್ತಡಗಳು ಕ್ಷೇತ್ರದ ಪ್ರಮುಖ ಸವಾಲುಗಳಾಗಿ ಉಳಿಯಲಿವೆ.

ಇದೇ ವೇಳೆ, ಕ್ವಿಕ್ ಕಾಮರ್ಸ್, D2C ಬ್ರ್ಯಾಂಡ್‌ಗಳು, ಸಾಮಾಜಿಕ ವಾಣಿಜ್ಯ, AI ಆಧಾರಿತ ಚಿಲ್ಲರೆ ವ್ಯಾಪಾರ ಮತ್ತು ಗಡಿಯಾಚೆಗಿನ ರಫ್ತು ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಗಮನಾರ್ಹ ಅವಕಾಶಗಳಿವೆ ಎಂದು ವರದಿ ಗುರುತಿಸಿದೆ.