ನವದೆಹಲಿ, ಜೂನ್ 19 : ಸರಿಯಾಗಿ ಗುರುತಿಸಲಾದ ಪಾದಚಾರಿ ಹಾದಿಗಳಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವ ಹಕ್ಕು ಸಂವಿಧಾನದ ವಿಧಿ 19(1)(d) ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ನೀಡಿರುವ ಮುಕ್ತ ಸಂಚಾರದ ಮೂಲಭೂತ ಹಕ್ಕಿನ ಅವಿಭಾಜ್ಯ ಅಂಗವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಸರ್ವೋಚ್ಚ ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಶುಕ್ರವಾರ ಮಹತ್ವದ ತೀರ್ಪಿನಲ್ಲಿ ತಿಳಿಸಿದೆ.

ಈ ಹಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಸುರಕ್ಷಿತ, ಸುಲಭವಾಗಿ ಪ್ರವೇಶಿಸಬಹುದಾದ ಹಾಗೂ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಗುರುತಿಸಲಾದ ಪಾದಚಾರಿ ಮಾರ್ಗಗಳ ಸೌಲಭ್ಯವೂ ಒಳಗೊಂಡಿದೆ ಎಂದು ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಹೇಳಿದೆ. ವಾಹನಗಳ ಸಂಚಾರದ ಸೌಲಭ್ಯಕ್ಕಿಂತ ಈ ಹಕ್ಕಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆ ಇರಬೇಕು ಎಂದು ಅದು ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಟ್ಟಿದೆ. ನಡೆಯುವುದು ದೈನಂದಿನ ಜೀವನದ ಅವಿಭಾಜ್ಯ ಭಾಗವಾಗಿದ್ದು, ಸಂವಿಧಾನ ನೀಡಿರುವ ಮುಕ್ತ ಸಂಚಾರ ಹಕ್ಕಿನೊಂದಿಗೆ “ಅವಿಭಾಜ್ಯವಾಗಿ ಸಂಪರ್ಕಿತವಾಗಿದೆ” ಎಂದು ನ್ಯಾಯಾಲಯ ತಿಳಿಸಿದೆ.

ನಗರ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವ ವಾಹನಗಳ ಪ್ರಾಬಲ್ಯವು ಪಾದಚಾರಿಗಳ ಸ್ಥಳಾವಕಾಶವನ್ನು ಕ್ರಮೇಣ ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಿದೆ ಮತ್ತು ನಡೆದು ಹೋಗುವುದನ್ನು ಅನೇಕ ಬಾರಿ ಅಸೌಕರ್ಯವಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಗಮನಿಸಿದೆ.

ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆಯನ್ನು ಒತ್ತಿಹೇಳಿದ ನ್ಯಾಯಾಲಯ, ನಗರಾಭಿವೃದ್ಧಿ ಪ್ರಾಧಿಕಾರಗಳು, ಮಹಾನಗರ ಪಾಲಿಕೆಗಳು, ಪುರಸಭೆಗಳು ಹಾಗೂ ಪಂಚಾಯಿತಿಗಳು ಪಾದಚಾರಿ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯವನ್ನು ಯೋಜಿಸುವುದು, ನಿರ್ಮಿಸುವುದು, ನಿರ್ವಹಿಸುವುದು ಮತ್ತು ರಕ್ಷಿಸುವುದು ಕಡ್ಡಾಯ ಕರ್ತವ್ಯವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಿದೆ.

ಪಾದಚಾರಿಗಳ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು ಹಲವಾರು ಬಾರಿ ಗಮನಕ್ಕೆ ಬಾರದೇ ಹೋಗುತ್ತವೆ ಎಂದು ಹೇಳಿದ ನ್ಯಾಯಾಲಯ, ಸುರಕ್ಷಿತವಾಗಿ ನಡೆಯುವ ಹಕ್ಕಿನ ಯಾವುದೇ ಉಲ್ಲಂಘನೆಯಾದರೆ ನಾಗರಿಕರು ಸಂವಿಧಾನಾತ್ಮಕ ಪರಿಹಾರಗಳನ್ನು—ಪರಿಹಾರಧನ ಮತ್ತು ಮರುಸ್ಥಾಪನೆ ಸೇರಿದಂತೆ—ಕೋರಬಹುದು ಎಂದು ತಿಳಿಸಿದೆ. ಈ ಪರಿಹಾರಗಳು ಮೋಟಾರ್ ವಾಹನ ಕಾಯ್ದೆಯಡಿ ಲಭ್ಯವಿರುವ ಪರಿಹಾರಗಳ ಜೊತೆಗೆ ಸ್ವತಂತ್ರವಾಗಿಯೂ ಅನ್ವಯವಾಗುತ್ತವೆ ಎಂದು ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದೆ.

ಪಾದಚಾರಿಗಳ ಹಕ್ಕುಗಳಿಗೆ ಪ್ರಥಮ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆ ನೀಡಬೇಕು ಎಂದು ಪುನರುಚ್ಚರಿಸಿದ ನ್ಯಾಯಾಲಯ, ರಸ್ತೆ ಇರುವ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಸುರಕ್ಷಿತ ಮತ್ತು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಗುರುತಿಸಲಾದ ಪಾದಚಾರಿ ಹಾದಿಗಳು ಇರಬೇಕು ಮತ್ತು ಅವುಗಳನ್ನು ರಾಜ್ಯ ಹಾಗೂ ಸ್ಥಳೀಯ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ನಿರ್ವಹಿಸಬೇಕು ಎಂದು ಹೇಳಿದೆ.