ಬೆಂಗಳೂರು, ಜೂನ್ 24 : ಮೋಟಾರು ವಾಹನ ಅಪಘಾತ ಪರಿಹಾರ ಕಾನೂನಿನಡಿ ಫಲಾನುಭವಿಗಳ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸುವ ಮಹತ್ವದ ತೀರ್ಪೊಂದರಲ್ಲಿ, ಮೃತ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಮೇಲೆ ಅವಲಂಬಿತರಾಗಿರುವುದನ್ನು ಸಾಬೀತುಪಡಿಸಿದರೆ ಎರಡನೇ ಪತ್ನಿ ಹಾಗೂ ಆಕೆಯ ಮಗುವಿಗೂ ಪರಿಹಾರ ಪಡೆಯುವ ಹಕ್ಕು ಇದೆ ಎಂದು ಕರ್ನಾಟಕ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ತೀರ್ಪು ನೀಡಿದೆ.

ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿಗಳಾದ ಜಯಂತ್ ಬ್ಯಾನರ್ಜಿ ಮತ್ತು ತಾರಾ ವಿತಸ್ತ ಗಂಜು ಅವರಿದ್ದ ವಿಭಾಗೀಯ ಪೀಠವು, ಮೋಟಾರು ವಾಹನಗಳ ಕಾಯ್ದೆಯಡಿ ಪರಿಹಾರ ಪಡೆಯುವ ಹಕ್ಕು ಕೇವಲ ಕಾನೂನುಬದ್ಧ ಸಂಬಂಧಗಳಿಗೆ ಸೀಮಿತವಾಗಿರಬಾರದು. ಬದಲಾಗಿ, ಮೃತನ ಸಾವಿನಿಂದ ಉಂಟಾದ ನೈಜ ಅವಲಂಬನೆ ಮತ್ತು ನಷ್ಟವನ್ನು ಆಧರಿಸಿಯೇ ನಿರ್ಧರಿಸಬೇಕು ಎಂದು ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಟ್ಟಿತು.

ರಸ್ತೆ ಅಪಘಾತದಲ್ಲಿ ಮೃತಪಟ್ಟ ಹೂವಿನ ಬೆಳೆಗಾರ ರೈತನ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ಮೋಟಾರು ಅಪಘಾತ ದಾವೆ ನ್ಯಾಯಮಂಡಳಿ (MACT) ನೀಡಿದ್ದ ಪರಿಹಾರ ಮೊತ್ತವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವ ವೇಳೆ ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಈ ಮಹತ್ವದ ಅಭಿಪ್ರಾಯ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿತು.

ಮೋಟಾರು ವಾಹನಗಳ ಕಾಯ್ದೆಯಲ್ಲಿನ “ಕಾನೂನು ಪ್ರತಿನಿಧಿ” ಎಂಬ ಪದದ ಅರ್ಥವು ಕೇವಲ ಕಾನೂನುಬದ್ಧ ಪತ್ನಿ, ಪೋಷಕರು ಅಥವಾ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಸೀಮಿತವಲ್ಲ. ಮೃತನ ಆಸ್ತಿಯನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುವ ಮತ್ತು ಅಪಘಾತದಿಂದ ನಷ್ಟ ಅನುಭವಿಸುವ ಯಾವುದೇ ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನೂ ಅದು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ ಎಂದು ಪೀಠ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿತು.

ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್‌ನ ಪೂರ್ವ ತೀರ್ಪುಗಳನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದ ನ್ಯಾಯಾಲಯ, ಪರಿಹಾರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಉದ್ದೇಶವು ಅವಲಂಬನೆ ಕಳೆದುಕೊಂಡ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ನೆರವು ಒದಗಿಸುವುದೇ ಹೊರತು, ವೈಯಕ್ತಿಕ ಕಾನೂನುಗಳ ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಿನ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಅರ್ಹರನ್ನು ಹೊರಗಿಡುವುದಲ್ಲ ಎಂದು ತಿಳಿಸಿತು.

ಈ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ಮೃತನ ಮೊದಲ ಪತ್ನಿ ಹಾಗೂ ತಾಯಿ, ಜೊತೆಗೆ ಎರಡನೇ ಪತ್ನಿ ಎಂದು ಹೇಳಿಕೊಂಡ ಮಹಿಳೆ ಮತ್ತು ಆಕೆಯ ಅಪ್ರಾಪ್ತ ಪುತ್ರಿ ಪರಿಹಾರಕ್ಕಾಗಿ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದರು. ಎರಡನೇ ಪತ್ನಿಯ ವೈವಾಹಿಕ ಸ್ಥಾನಮಾನವನ್ನು ನಿರ್ಣಾಯಕವಾಗಿ ಸಾಬೀತುಪಡಿಸಲಾಗಿಲ್ಲ ಎಂದು ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಗಮನಿಸಿದರೂ, ಪರಿಹಾರ ನೀಡುವಲ್ಲಿ ಅವಲಂಬನೆಯೇ ಮುಖ್ಯ ಮಾನದಂಡ ಎಂದು ಹೇಳಿತು.

ಮೃತನ ವೈಯಕ್ತಿಕ ವೆಚ್ಚಗಳಿಗೆ ಕಡಿತಗೊಳಿಸುವ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸಲು ಯಾವುದೇ ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಿನ ಸೂತ್ರವಿಲ್ಲ. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಪ್ರಕರಣವನ್ನೂ ಅದರ ವಿಶೇಷ ಸನ್ನಿವೇಶಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಪರಿಶೀಲಿಸಬೇಕು ಎಂದು ಪೀಠ ತಿಳಿಸಿತು.

ಇದೇ ವೇಳೆ, 2019ನೇ ಸಾಲಿಗೆ ಮೃತನ ಮಾಸಿಕ ಆದಾಯವನ್ನು ₹10,000 ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಿದ್ದ MACT ನಿರ್ಧಾರವನ್ನು ಸರಿಪಡಿಸಿದ ನ್ಯಾಯಾಲಯ, ಅದನ್ನು ₹14,000 ಎಂದು ನಿಗದಿಪಡಿಸಬೇಕು ಎಂದು ಹೇಳಿತು.

ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ, ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಪರಿಹಾರ ಮೊತ್ತವನ್ನು ₹15.02 ಲಕ್ಷ ಹೆಚ್ಚಿಸಿ, ಪರಿಷ್ಕೃತ ಮೊತ್ತವನ್ನು ವಾರ್ಷಿಕ 9 ಶೇಕಡಾ ಬಡ್ಡಿಯೊಂದಿಗೆ ನಾಲ್ವರು ಅರ್ಜಿದಾರರಿಗೆ ಪಾವತಿಸುವಂತೆ ನ್ಯಾಷನಲ್ ಇನ್ಶೂರೆನ್ಸ್ ಕಂಪನಿಗೆ ನಿರ್ದೇಶನ ನೀಡಿತು.

‘ಆಶಾ ಮತ್ತು ಇನ್ನೊಬ್ಬರು ವಿರುದ್ಧ ರಾಮಕೃಷ್ಣ ಎಸ್. ಘಾಟ್ಗೆ ಮತ್ತು ಇತರರು’ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ನೀಡಿರುವ ಈ ತೀರ್ಪು, ಮೋಟಾರು ವಾಹನ ಅಪಘಾತ ಪರಿಹಾರ ಪ್ರಕರಣಗಳಲ್ಲಿ ಅರ್ಹತೆಯನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸುವ ಪ್ರಮುಖ ಮಾನದಂಡವು ವೈವಾಹಿಕ ಸ್ಥಾನಮಾನವಲ್ಲ, ಅವಲಂಬನೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಪುನರುಚ್ಚರಿಸಿದೆ.