ಬೆಂಗಳೂರು, ಸೆ. 9 : ಮಾನವರು ಭೂಮಿಯ ಕಕ್ಷೆಯನ್ನು ಮೀರಿ ದೂರದ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಯಾತ್ರೆಗಳನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ಭವಿಷ್ಯದ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ನಿಲ್ದಾಣಗಳು ಯಾತ್ರಿಕರಿಗೆ ಅಗತ್ಯ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಸ್ವತಂತ್ರವಾಗಿ ಪಡೆಯಲು, ಉಪಕರಣಗಳಲ್ಲಿನ ದೋಷಗಳನ್ನು ಪರಿಹರಿಸಲು ಹಾಗೂ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಮತ್ತು ವೈದ್ಯಕೀಯ ದತ್ತಾಂಶವನ್ನು ವಿಶ್ಲೇಷಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುವಂತೆ ರೂಪುಗೊಳ್ಳಬೇಕು ಎಂದು ಹಿರಿಯ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಯಾತ್ರಿಕ ಸುನಿತಾ ವಿಲಿಯಮ್ಸ್ ಬುಧವಾರ ಹೇಳಿದರು.

9ನೇ ಬೆಂಗಳೂರು ಸ್ಪೇಸ್ ಎಕ್ಸ್‌ಪೋ 2026ರಲ್ಲಿ ಮಾತನಾಡಿದ ಅವರು, ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಲಭ್ಯವಿರುವ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಗಳು, ತಕ್ಷಣವೇ ಮಾಹಿತಿ ಪಡೆಯುವುದು ಮತ್ತು ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ನೆರವಿನಿಂದ ಸಮಸ್ಯೆಗಳಿಗೆ ಪರಿಹಾರ ಕಂಡುಕೊಳ್ಳುವುದು ಸೇರಿದಂತೆ, ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶದಲ್ಲಿ ಅಷ್ಟು ಸುಲಭವಾಗಿ ಲಭ್ಯವಿರುವುದಿಲ್ಲ ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.

“ಈ ಕೊಠಡಿಯಲ್ಲಿರುವ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರಿಗೂ ಯಾವುದಾದರೂ ಪ್ರಶ್ನೆ ಬಂದಾಗ ಮೊಬೈಲ್ ತೆಗೆದು ಅದರ ಉತ್ತರವನ್ನು ಹುಡುಕುವ ಅಭ್ಯಾಸವಿದೆ. ಆದರೆ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ನಿಲ್ದಾಣದಲ್ಲಿ ಅದು ಅಷ್ಟು ಸುಲಭವಲ್ಲ,” ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿದರು.

ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ನಿಲ್ದಾಣದಲ್ಲಿರುವ ಯಾತ್ರಿಕರು ಮಾಹಿತಿ ಪಡೆಯಲು ಮತ್ತು ತಾಂತ್ರಿಕ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ಪರಿಹರಿಸಲು ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿರುವ ನಿಯಂತ್ರಣ ತಂಡಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂವಹನದ ಮೇಲೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಅವಲಂಬನೆ ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ. ಆದರೆ ಮಾನವರು ಭೂಮಿಯ ಕಕ್ಷೆಯನ್ನು ಮೀರಿ ಇನ್ನಷ್ಟು ದೂರ ಪ್ರಯಾಣಿಸುವಾಗ ಈ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಹೆಚ್ಚು ಕಷ್ಟಕರವಾಗಲಿದೆ ಎಂದು ವಿಲಿಯಮ್ಸ್ ಹೇಳಿದರು.

“ನಾವು ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿರುವ ಉತ್ತಮ ಸಂವಹನ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿದ್ದೇವೆ,” ಎಂದು ಹೇಳಿದ ಅವರು, ಭವಿಷ್ಯದ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ನಿಲ್ದಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಯಾತ್ರಿಕರಿಗೆ ಅಗತ್ಯವಿರುವ ಸಮಗ್ರ ಮಾಹಿತಿಯ ದತ್ತಸಂಗ್ರಹಗಳನ್ನು ಲಭ್ಯವಾಗುವಂತೆ ಮಾಡುವ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಗಳು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯಾಗಲಿವೆ ಎಂಬ ಆಶಯ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದರು.

“ಅಂತಹ ಮಾಹಿತಿಯ ದತ್ತಸಂಗ್ರಹ ನಮ್ಮಲ್ಲಿದ್ದರೆ, ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿರುವವರ ಮೇಲಿನ ಅವಲಂಬನೆಯನ್ನು ಸ್ವಲ್ಪ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಬಹುದು,” ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿದರು.

ಇದು ಕೇವಲ ಅನುಕೂಲದ ವಿಚಾರವಲ್ಲ, ಭವಿಷ್ಯದ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಯಾತ್ರೆಗಳ ಸುರಕ್ಷತೆ ಮತ್ತು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿತ್ವಕ್ಕೆ ಅತ್ಯಂತ ಮಹತ್ವದ್ದಾಗಬಹುದು ಎಂದು ಅವರು ತಿಳಿಸಿದರು.

ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶದಲ್ಲಿ ಉಪಕರಣಗಳನ್ನು ಹೇಗೆ ದುರಸ್ತಿ ಮಾಡಬೇಕು ಅಥವಾ ಅನಿರೀಕ್ಷಿತ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ಹೇಗೆ ಎದುರಿಸಬೇಕು ಎಂಬುದನ್ನು ಯಾತ್ರಿಕರು ಆಗಾಗ್ಗೆ ನಿರ್ಧರಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಇಂತಹ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ತಾಂತ್ರಿಕ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ತಕ್ಷಣವೇ ಪಡೆಯಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುವುದು ಮಹತ್ವದ ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡಬಹುದು ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿದರು.

ಮಾನವರು ಭೂಮಿಯಿಂದ ಹೆಚ್ಚು ದೂರ ಸಾಗಿದಂತೆ ಸಂವಹನದಲ್ಲಿ ಉಂಟಾಗುವ ವಿಳಂಬದಿಂದಾಗಿ ಭೂಮಿಯಿಂದ ತಕ್ಷಣದ ನೆರವು ಪಡೆಯುವುದು ಸಾಧ್ಯವಾಗದ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಎದುರಾಗಬಹುದು ಎಂದು ವಿಲಿಯಮ್ಸ್ ಹೇಳಿದರು.

“ನಾವು ಭೂಮಿಯಿಂದ ಇನ್ನಷ್ಟು ದೂರ ಸಾಗಿದಂತೆ ಉತ್ತರಗಳನ್ನು ಪಡೆಯಲು ವಿಳಂಬವಾಗುತ್ತದೆ. ಉಪಕರಣಗಳನ್ನು ಸರಿಪಡಿಸುವಾಗ, ಯಾವುದಾದರೂ ಕಾರ್ಯ ನಿರ್ವಹಿಸುವಾಗ ಅಥವಾ ಮುಂದಿನ ಹಂತಕ್ಕೆ ಸಾಗುವಾಗ ಇದು ಬಹಳ ಮುಖ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ,” ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿದರು.

ಭವಿಷ್ಯದ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಅನ್ವೇಷಣೆಗೆ ವಿಶ್ವಾಸಾರ್ಹ 3D ಪ್ರಿಂಟಿಂಗ್ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವೂ ಅತ್ಯಂತ ಅಗತ್ಯ ಎಂದು ವಿಲಿಯಮ್ಸ್ ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಟ್ಟರು.

ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಗುರುತ್ವಾಕರ್ಷಣೆಯ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಕಾಗದದ ಮೇಲೆ ಮುದ್ರಿಸುವಂತಹ ಸರಳ ಕೆಲಸವೂ ಸವಾಲಾಗಬಹುದು. ಏಕೆಂದರೆ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಲಾದ ಅನೇಕ ಯಂತ್ರಗಳು ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಲು ಗುರುತ್ವಾಕರ್ಷಣೆಯನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿರುತ್ತವೆ ಎಂದು ಅವರು ವಿವರಿಸಿದರು.

“ಯಂತ್ರಗಳು ಹೇಗೆ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತವೆ ಎಂಬುದರ ಕುರಿತು ನಮ್ಮ ಚಿಂತನೆಯಲ್ಲೇ ಬದಲಾವಣೆ ಬೇಕಾಗಿದೆ. ಗುರುತ್ವಾಕರ್ಷಣೆಯ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲದೆ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವ ಯಂತ್ರಗಳನ್ನು ಹೇಗೆ ತಯಾರಿಸಬೇಕು ಎಂಬುದನ್ನು ಯೋಚಿಸಬೇಕು. ಏಕೆಂದರೆ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ನಾವು ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಹಾಗೆಯೇ ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸುತ್ತೇವೆ,” ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿದರು.

ಭವಿಷ್ಯದ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ನಿಲ್ದಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ವತಂತ್ರ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಮತ್ತು ವೈದ್ಯಕೀಯ ಸಂಶೋಧನಾ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವ ಅಗತ್ಯವನ್ನೂ ಅವರು ಒತ್ತಿ ಹೇಳಿದರು.

ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ನಿಲ್ದಾಣದಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವ ಹಲವು ಪ್ರಯೋಗಗಳ ದತ್ತಾಂಶ ಅಥವಾ ಮಾದರಿಗಳನ್ನು ವಿಶ್ಲೇಷಣೆಗಾಗಿ ಭೂಮಿಗೆ ಕಳುಹಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿರುವ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯದ ಮೇಲಿನ ಮತ್ತೊಂದು ಹಂತದ ಅವಲಂಬನೆ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿದರು.

“ನಾವು ನಡೆಸಿದ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಪ್ರಯೋಗದಲ್ಲೂ ದತ್ತಾಂಶವನ್ನು ಭೂಮಿಗೆ ಕಳುಹಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತಿತ್ತು ಅಥವಾ ಪ್ರಯೋಗದ ಒಂದು ಭಾಗವನ್ನು ವಿಶ್ಲೇಷಣೆಗಾಗಿ ಭೂಮಿಗೆ ಕಳುಹಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಮುಂದಿನ ಹಂತಕ್ಕೆ ಸಾಗಬೇಕಾದರೆ ಇದನ್ನು ನಾವೇ ಸ್ವತಂತ್ರವಾಗಿ ನಿರ್ವಹಿಸುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಹೊಂದಬೇಕು,” ಎಂದು ವಿಲಿಯಮ್ಸ್ ಹೇಳಿದರು.

ಇಂತಹ ಸಾಮರ್ಥ್ಯಗಳು ವೈದ್ಯಕೀಯ ಸಂಶೋಧನೆಯಿಂದ ಹಿಡಿದು ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಪ್ರಯೋಗಗಳವರೆಗೆ ಹಲವು ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಿಗೆ ಅಗತ್ಯವಾಗಲಿವೆ. ಇದರಿಂದ ಯಾತ್ರಿಕರು ಭೂಮಿಯಿಂದ ಸೂಚನೆಗಳು ಅಥವಾ ಫಲಿತಾಂಶಗಳಿಗಾಗಿ ಕಾಯದೆ ಸ್ವತಂತ್ರವಾಗಿ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ ನಡೆಸಿ ನಿರ್ಧಾರ ಕೈಗೊಳ್ಳಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಲಿದೆ ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿದರು.

ಮಾನವರು ದೀರ್ಘಕಾಲ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ನಿಲ್ದಾಣ ಅಮೂಲ್ಯ ಅನುಭವವನ್ನು ನೀಡಿದೆ ಎಂದು ವಿಲಿಯಮ್ಸ್ ಹೇಳಿದರು.

ನಿಲ್ದಾಣದಲ್ಲಿ ಹೈಡ್ರೋಪೊನಿಕ್ ಸಸ್ಯ ಕೃಷಿ, ಸ್ಟೆಮ್ ಸೆಲ್ ಸಂಶೋಧನೆ, ಡಿಎನ್‌ಎ ಸೀಕ್ವೆನ್ಸಿಂಗ್, ವಸ್ತು ವಿಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಜೈವಿಕ ಅಧ್ಯಯನ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಪ್ರಯೋಗಗಳನ್ನು ನಡೆಸಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಅವರು ತಿಳಿಸಿದರು.

ಭವಿಷ್ಯದ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ನಿಲ್ದಾಣಗಳು ಮತ್ತು ಚಂದ್ರನ ನೆಲೆಗಳಿಗೆ ಅಗತ್ಯವಾಗಬಹುದಾದ ಸಸ್ಯ ಪೋಷಕಾಂಶಗಳ ಕುರಿತು ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳಲು ಹೈಡ್ರೋಪೊನಿಕ್ ಪ್ರಯೋಗಗಳು ನೆರವಾಗುತ್ತಿವೆ ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿದರು.

“ಈ ಎಲ್ಲ ಪ್ರಯೋಗಗಳ ಫಲಿತಾಂಶಗಳು ಈಗಲೇ ಸಿಗುವುದಿಲ್ಲ. ಇವು ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ನಡೆಯುವ ಕೆಲಸಗಳು,” ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿದರು.

ದೀರ್ಘಾವಧಿಯ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಯಾತ್ರೆಗಳಲ್ಲಿ ಮಾನವರು ಆರೋಗ್ಯಕರವಾಗಿ ಉಳಿಯಲು ಹೇಗೆ ಸಾಧ್ಯ ಎಂಬುದನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಮಾನವ ಜೀವಶಾಸ್ತ್ರದ ಸಂಶೋಧನೆ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಮಹತ್ವದ್ದಾಗಿದೆ ಎಂದು ವಿಲಿಯಮ್ಸ್ ಹೇಳಿದರು.

ಭವಿಷ್ಯದ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಅನ್ವೇಷಣೆ ಕೇವಲ ಯಾತ್ರಿಕರನ್ನು ಕಕ್ಷೆಗೆ ಕಳುಹಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಸೀಮಿತವಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಭೂಮಿಯಿಂದ ದೂರವಿದ್ದರೂ ಮಾನವರು ಉತ್ಪಾದಕವಾಗಿ ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚು ಸ್ವಾವಲಂಬಿಯಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಲು ನೆರವಾಗುವ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಗಳು ಹಾಗೂ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳ ಅಗತ್ಯವಿದೆ ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿದರು.

ಮಾನವ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಯಾತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಹಕಾರದ ಮಹತ್ವವನ್ನೂ ವಿಲಿಯಮ್ಸ್ ಒತ್ತಿ ಹೇಳಿದರು. ವಿವಿಧ ದೇಶಗಳ ಜನರು, ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಗಳು ಮತ್ತು ವಿಭಿನ್ನ ವಿಧಾನಗಳನ್ನು ಒಟ್ಟುಗೂಡಿಸುವ ಮೂಲಕ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ನಿಲ್ದಾಣ ಉತ್ತಮ ಸಹಕಾರದ ಮಾದರಿಯಾಗಿದೆ ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿದರು.

“ಇದು ಅದ್ಭುತವಾಗಿದೆ. ಏಕೆಂದರೆ ಇತರ ಜನರು, ಇತರ ಸಂಸ್ಕೃತಿಗಳು ಹೇಗೆ ಯೋಚಿಸುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ವಿಭಿನ್ನ ಸಂಸ್ಕೃತಿಗಳ ಜನರು ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ಹೇಗೆ ಪರಿಹರಿಸುತ್ತಾರೆ ಎಂಬುದನ್ನು ನಾವು ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ,” ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿದರು.

ಮಾನವರು ಮತ್ತೆ ಚಂದ್ರನತ್ತ ಸಾಗುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಮುಂದಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಇನ್ನಷ್ಟು ದೂರದ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶಕ್ಕೆ ತೆರಳುವಾಗ ಇಂತಹ ಸಹಕಾರ ಇನ್ನಷ್ಟು ಮಹತ್ವ ಪಡೆಯಲಿದೆ ಎಂದು ಅವರು ತಿಳಿಸಿದರು.

“ಮಾನವರಾಗಿ ನಾವು ಕೆಳ ಕಕ್ಷೆಯನ್ನು ತೊರೆದಾಗ, ಮತ್ತೆ ಚಂದ್ರನತ್ತ ಮತ್ತು ಅದಕ್ಕಿಂತಲೂ ದೂರ ಸಾಗುತ್ತೇವೆ. ಅಂದರೆ, ನಾವು ಮಾನವರಾಗಿ ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದೇವೆ,” ಎಂದು ವಿಲಿಯಮ್ಸ್ ಹೇಳಿದರು.

ಭವಿಷ್ಯದ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಯಾತ್ರೆಗಳಲ್ಲಿ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಮುಂಚಿತವಾಗಿ ಊಹಿಸಿರದ ಹಲವು ಸವಾಲುಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸಬೇಕಾಗಬಹುದು. ಹೀಗಾಗಿ ವಿಶ್ವದ ವಿವಿಧ ಭಾಗಗಳ ಅನುಭವಗಳು ಮತ್ತು ಸಮಸ್ಯೆ ಪರಿಹಾರ ವಿಧಾನಗಳನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಅಗತ್ಯ ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿದರು.

“ನಾವು ಆ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸಲು ಮುಂದಾಗುವಾಗ ವಿಶ್ವದಾದ್ಯಂತದ ಅನುಭವಗಳನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಾಧ್ಯವಾದರೆ ಅದು ಉತ್ತಮವಾಗಿರುತ್ತದೆ,” ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿದರು.

ಹೊಸ ವಾಣಿಜ್ಯ ಮತ್ತು ಸರ್ಕಾರಿ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ನಿಲ್ದಾಣಗಳ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯು ಇಂತಹ ಮುಂದುವರಿದ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಗಳನ್ನು ಆರಂಭದಿಂದಲೇ ಅಳವಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಉತ್ತಮ ಅವಕಾಶ ಒದಗಿಸುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ವಿಲಿಯಮ್ಸ್ ಹೇಳಿದರು.

25 ವರ್ಷಗಳಿಗೂ ಹೆಚ್ಚು ಕಾಲ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿರುವ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ನಿಲ್ದಾಣದಲ್ಲಿ ಈಗ ದೊಡ್ಡ ಮಟ್ಟದ ತಾಂತ್ರಿಕ ಬದಲಾವಣೆಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸುವುದು ಕಷ್ಟಕರವಾಗಿದೆ. ಅದರ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಮತ್ತು ಕಾರ್ಯವಿಧಾನಗಳು ಈಗಾಗಲೇ ಅತ್ಯಂತ ಸಂಕೀರ್ಣವಾಗಿವೆ ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿದರು.

“ಈ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ನಿಲ್ದಾಣದಲ್ಲಿ ಇಂತಹ ಕೆಲವು ಆಲೋಚನೆಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸುವುದು ತುಂಬಾ ಕಷ್ಟಕರವಾಗಿರುತ್ತದೆ,” ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿದರು.

ಆದರೆ ಹೊಸ ತಲೆಮಾರಿನ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ನಿಲ್ದಾಣಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸುವಾಗ ಆರಂಭದಿಂದಲೇ ಸುಧಾರಿತ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಗಳನ್ನು ಅದರ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯದ ಭಾಗವನ್ನಾಗಿ ಮಾಡುವ ಅವಕಾಶವಿದೆ ಎಂದು ಅವರು ತಿಳಿಸಿದರು.

“ಆರಂಭದಿಂದಲೇ ನಿರ್ಮಿಸುವಾಗ ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಲು ನಮಗೆ ಅವಕಾಶವಿದೆ ಎಂದು ನಾನು ಭಾವಿಸುತ್ತೇನೆ,” ಎಂದು ವಿಲಿಯಮ್ಸ್ ಹೇಳಿದರು.

ಭಾರತವು ಗಗನಯಾನ ಯೋಜನೆಯಾಚೆಗೆ ತನ್ನ ಮಾನವ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಯಾತ್ರಾ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಲು ಸಿದ್ಧತೆ ನಡೆಸುತ್ತಿರುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ವಿಲಿಯಮ್ಸ್ ಅವರ ಈ ಹೇಳಿಕೆಗಳು ಮಹತ್ವ ಪಡೆದಿವೆ. ದೀರ್ಘಾವಧಿಯ ಮಾನವ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಯಾತ್ರೆಗಳು, ಪ್ರಸ್ತಾವಿತ ಭಾರತೀಯ ಅಂತರಿಕ್ಷ ನಿಲ್ದಾಣ ಹಾಗೂ ಭವಿಷ್ಯದ ಚಂದ್ರಯಾನಗಳು ಭಾರತದ ವಿಶಾಲ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಮಹತ್ವಾಕಾಂಕ್ಷೆಗಳ ಪ್ರಮುಖ ಭಾಗಗಳಾಗಿವೆ.